استقرار نخستین پردازنده کوانتومی در مدار زمین؛ شروع عهد جدید محاسبات فضایی, بهروزترین دستاورد در حوزه فناوریهای پیشرفته، بهفرستادن اولین کامپیوتر کوانتومی به فضا انجامیده است. این دستگاه که در قالب یک ماهواره فشرده طراحی شده، در ارتفاع تقریبی ۵۳۰ کیلومتری مدار زمین مستقر شده و ماه گذشته با یک راکت فالکون ۹ متعلق به شرکت اسپیساکس به فضا پرتاب گردید.
هدف از اجرای پروژه محاسبه کوانتومی در فضا منبع رسمی ساینس نیوز گزارش داده که مقصد اصلی این مأموریت، ارزیابی پایداری و کارایی فناوری محاسبه کوانتومی در برابر شرایط سخت محیط فضا است.
مشخصات فنی و مزایای پردازنده ماهوارهای این واحد پردازش کوانتومی در مدت زمان ی تنها ۱۱ روز ساخت شده، حجمی کمتر از ۳۷۸۵ سانتیمتر مکعب دارد، وزن حدود ۹ کیلوگرم میباشد و مصرف انرژی متوسط آن در حد ۱۰ وات برآورد شده است.
مهمترین برتری قرار دادن چنین سیستمی در فضا، حذف نیاز به انتقال حجم بالا دادههای خام به زمین و دریافت مجدد نتایج است؛ راهکاری که هم تأخیر زمانی را بهشدت کاهش میدهد و هم بودجه انرژی محدود ماهواره را مدیریت میکند. معماری این کامپیوتر بر پایه کیوبیتهای فوتونی است؛ بهعبارت دیگر از ذرات نور برای کدگذاری و ذخیرهسازی اطلاعات بهره میبرد.
دین، توان محاسباتی بسیار بالاتر در مقایسه با معماریهای سنتی فراهم میآورد.
کارایی انرژی و چالشهای محیطی علاوه بر سرعت، پردازندههای کوانتومی پتانسیل مصرف انرژی کمتری نسبت به همتایان کلاسیک خود را دارا هستند؛ مزیت حیاتی برای مأموریتهای فضایی که با ذخایر انرژی محدود روبرو هستند. بااینحال، تکنولوژی هنوز در فاز تحقیق و توسعه قرار دارد و کاربردهای عملی گستردهی آن در انتظار دستیابی به ثبات بیشتر است.
سختترین موانع پیش رو، حساسیت فرط کیوبیتها در برابر نویزهای محیطی است؛ کوچکترین اختلال حرارتی یا اشعاعی میتواندانسجام کوانتومی را از بین ببرد. در فضای خالی که لایه جوی محافظ وجود ندارد، دستگاه در معرض نوسانات شدید دما و پرتوهای کیهانی بالاست. تیم اجرایی فعالی سختافزار را تایید کرده، اما دوام بلندمدت آن همچنان در حال پایش و ارزیابی است.
طبق برنامه، پس از اتمام مأموریت، ماهواره بهصورت کنترلشده به اتمسفر زمین وارد شده و محو خواهد گردید.
