۲۰۲۴ رسما گرمترین سال تاریخ زمین ثبت شد
سال ۲۰۲۴ بهصورت رسمی به عنوان گرمترین سال ثبتشده در تاریخ زمین شناخته شد. برای اولین بار دمای میانگین جهانی بیش از یک و نیم درجه سلسیوس از سطح پیش از انقلاب صنعتی بالاتر رفت. این نقطه عطف اقلیمی ناشی از عواملی چون سوختن سوختهای فسیلی است.
دانشمندان پیش از این پیشبینی کرده بودند که ۲۰۲۴ رکورد گرمای جهانی را بشکند و از آستانه یک و نیم درجه فراتر رود. اکنون بر اساس گزارش سازمان خدمات تغییر اقلیم کوپرنیک اتحادیه اروپا، تمام دادههای بینالمللی دما تایید میکنند که ۲۰۲۴ گرمترین سال ثبتشده بوده است. ثبت دمای جهانی از سال ۱۸۵۰ آغاز شده و دمای آن دوره به عنوان مرجع پیش از انقلاب صنعتی در نظر گرفته میشود.
سال ۲۰۲۴ با یک و شش دهم درجه گرمای بیشتر نسبت به دوره پیش از صنعتی، سال ۲۰۲۳ را که قبلا رکوردگرمترین سال بود، پشت سر گذاشت. سال ۲۰۱۶ در رتبه سوم قرار دارد که تنها صفر و هفده دهم درجه سردتر از ۲۰۲۳ بوده است. بر اساس دادههای، ده سال بالا در جدول رکوردهای دما همگی مربوط به دهه اخیر هستند.
در توافقنامه پاریس، کشورها متعهد شدهاند گرمایش جهانی را زیر یک و نیم درجه و به طور کامل پایینتر از دو درجه سلسیوس نگه دارند. آستانه یک و نیم درجه هنوز به طور رسمی شکسته نشده، زیرا توافق میطلبد میانگین چند سال متوالی از این عدد فراتر رود. با این حال، ما اکنون در آستانه این محدوده قرار داریم، چرا که میانگین افزایش دمای دو سال گذشته از یک و نیم درجه بالاتر بوده است.
<figcaption class="wp-element-caption"مقدار گرمایش جهانی سالانه در قیاس با سال ۱۸۵۰
چرا ۲۰۲۴ گرمترین سال ثبتشده در تاریخ میباشد؟
بخشی از گرمای رکوردشکن دو سال پیش ناشی از پدیده النینیو بوده است. النینیو یک پدیده طبیعی در جریانهای اقیانوس آرام است که دما آبهای گرمسیری را بیش از حد معمول بالا میبرد. این آبهای گرم، حرارت خود را به اتمسفر منتقل کرده و دمای جهانی را در مقایسه با یک سال معمول افزایش میدهند. النینیو زنجیرهای از اثرات متنوع در آبوهوای جهان را به وجود میآورد.
اما بخش اصلی گرمایش جاری نسبت به دوره پیش از صنعتی، ناشی از افزایش غلظت گازهای گلخانهای (بهویژه متان و دیاکسید کربن) است که باعث حبس حرارت بیشتر در اتمسفر میشود. در پاییز امسال، سازمان جهانی هواشناسی اعلام کرد که میانگین غلظت دیاکسید کربن در سال ۲۰۲۳ به ۴۲۰ قسمت در میلیون رسیده است. این رقم در دوران پیش از صنعتی حدود ۲۸۰ قسمت در میلیون بوده است.
کنترل افزایش دما و کاهش بلایای محیطزیستی ناشی از تغییر اقلیم، نیازمند کاهش چشمگیر و سریع انتشار گازهای گلخانهای است. ما همچنان آینده را در دست داریم و میتوانیم با اقدامات موثر، مسیر اقلیم زمین را تغییر دهیم.
استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر در سالهای اخیر افزایش یافته است. با این حال، افزایش تقاضا برای برق تلاشها برای کاهش انتشار گاز گلخانهای را خنثی کرده است. برخی نگرانند که با روی کار آمدن دونالد ترامپ، مصرف سوختهای فسیلی و انتشار گازهای گلخانهای به وضوح افزایش یابد.
با این حال، کارشناسان میگویند سال ۲۰۲۵ به اندازه ۲۰۲۴ گرم نخواهد بود، زیرا پدیده معکوس النینیو یعنی لانینیا آغاز شده است. لانینیا پدیدهای است که در آن آبهای گرمسیری اقیانوس آرام خنکتر از حد معمول میشوند و دمای جهانی را اندک کاهش میدهند. اما این اثر خنککننده در تمام نقاط زمین محسوس نیست و شدت آن نیز پایین است. اداره هواشناسی بریتانیا پیشبینی میکند ۲۰۲۵ پس از ۲۰۲۴ و ۲۰۲۳، سومین گرمترین سال ثبتشده خواهد بود.
سال ۲۰۱۶ نیز سالی بود که پدیده النینیو در آن رخ داد و تا مدتی رکورد گرمترین سال را داشت. اما اکنون پیشبینیها درباره دمای ۲۰۲۵ نشان میدهند که ۲۰۱۶ در مقایسه با آن یک سال نسبتا خنک محسوب میشود. این امر نشان میدهد که اثر افزایش گازهای گلخانهای بسیار قویتر از اثر خنککننده لانینیا است.



