گزارش سالانه عطاویچ: سهم ۱۳ درصدی فروش مستقیم در برابر ۲۰ درصد اسنپفود

به گزارش دیجیاتو، گزارش سالانه عملکرد رستورانهای زنجیرهای عطاویچ منتشر شده و در آن به تفکیک آمار فروش آنلاین از طریق دو کانال اصلی یعنی وبسایت رسمی این مجموعه و پلتفرم اسنپفود پرداخته شده است. بر اساس دادههای این گزارش، ۱۳ درصد از کل سفارشهای آنلاین عطاویچ از طریق وبسایت اختصاصی ثبت شده در حالی که سهم اسنپفود در این ترکیب ۲۰ درصد برآورد میشود. این آمارها نشاندهنده رویکرد دوگانه مدیریت در بهرهگیری همزمان از کانال مالکیت خود و پلتفرم شخص ثالث است.
بررسی این ارقام و روند کلی بازار سفارش آنلاین غذا در ایران، این پرسش را مطرح میکند که آیا توسعه وبسایتهای اختصاصی توسط رستورانهای زنجیرهای میتواند به تدریج سهم بازار اسنپفود را به عنوان مهیمنترین بازیگر این اکوسیستم کاهش دهد. در سالهای اخیر شاهد راهاندازی فروشگاههای آنلاین مستقل توسط برندهای معروف نظیر پیتزا هات، کافهبازار و دیگران هستیم که تلاش میکنند وابستگی به پلتفرمهای میانی را کاهش دهند.

میلاد گودرزی، مدیرعامل عطاویچ، در گفتوگوی اختصاصی با دیجیاتو به پیشینه دیجیتالیسازی این برند اشاره کرد و بیان داشت زیربنای فروش آنلاین عطاویچ از سال ۱۳۹۳ تدوین شد. همزمان با شکلگیری فرهنگ خرید آنلاین در جامعه، ما نیز در پی فراهم کردن این بستر بودیم. چالشهایی همچون مدیریت پوزهای سیار برای پیکهای موتوری و پردازش پرداختهای نقدی وجود داشت؛ از همین رو برای تسهیل فرآیند خرید و جلوگیری از عقبمانده تکنولوژیک، این زیرساخت را زودتر از بسیاری از رقبا راهاندازی کردیم.
در پاسخ به پرسش درباره امکان تخصیص مبالغ کمیسیون اسنپفود به مارکتینگ و توسعه وبسایت شخصی، گودرزی با صراحت گفت هر سرمایهگذاری در حوزه بازاریابی و تقویت وبسایت رستوران میتواند بازده داشته باشد، اما رقم کمیسیونهای پرداختشده به پلتفرم، عددی نیست که بتواند تحولی بنیادین در مقیاس راهاندازی و یک کسبوکار آنلاین مستقل ایجاد کند. این مبلغ بسیار کمتر از بودجه مورد نیاز برای ساخت، نگهداری و تبلیغات یک پلتفرم رقابتی است. بنابراین پاسخ منفی است؛ مبحث کمیسیون و مبحث فروش آنلاین مستقل، دو مسیر جدا از هم هستند.
هر سرمایهگذاری برای مارکتینگ و سایت رستوران میتواند مفید باشد، اما میزان کمیسیون رقمی نیست که در بحث سایت بتواند یک تغییر و تحول اساسی ایجاد کند. این عدد بسیار کمتر از عدد موردنیاز برای ایجاد تحول و راهاندازی یک کسبوکار آنلاین است. بنابراین پاسخ سؤال شما خیر است. سهم کمیسیون اسنپفود نمیتواند تغییری در بحث فروش آنلاین ایجاد کند و دو مبحث جدا از هم است.
مدیرعامل عطاویچ تأکید کرد که مدیریت وبسایت فروش آنلاین چالشهای فنی، امنیتی و عملیاتی خاص خود را دارد نیاز به نظارت دائم بر سرورها، بروزرسانیهای نرمافزاری، مقابله با حملات سایبری و مقیاسپذیری در اوج ترافیک، از چالشهای اصلی ماست. بسیاری از رستورانها در این مسیر ناتوان میمانند و ترجیح میدهند تنها اکانت اسنپفود خود را مدیریت کنند. برخی دیگر با مشقت سر و کله میزنند اما به نتیجه مطلوب نمیرسند. او همچنین به استقلال لجستیکی اشاره کرد ما در حوزه توزیع به ناوگان پیک مالک خود متکی هستیم و برونسپاری انجام ندادهایم. اعتصاب پیکها یا اختلال در سرویسهای شخص سوم در دیگر مجموعهها رایج است، از همین رو کنترل کامل زنجیره تامین را در دست خود نگه داشتهایم.

گودرزی در مورد ماهیت همکاری با اسنپفود توضیح داد ما اسنپفود یا هر پلتفرم میانی دیگر را همکاری استراتژیک میدانیم که بخشی از بازار باید هدفمند را که شاید با کانالهای مالکیت خود قابل دسترس نباشد، پوشش میدهد. این همکاری برای ما بهصرفه اقتصادی است. دلیل تمرکز موازی بر وبسایت رسمی نیز این است که استراتژی فروش آنلاین از روز اول و پیش از هر همکاری خارجی در دستور کار قرار داشت.
در تشریح دلایل عدم ورود گسترده رستورانها به فروش مستقیم، او افزود راهاندازی و یک فروشگاه آنلاین کامل، پروژهای بسیار پیچیده و پرهزینه است. نیازمند زیرساخت سختافزاری و نرمافزاری قوی، تیم تخصصی توسعه، امنیت اطلاعات، و بودجه بازاریابی سنگین برای رقابت با یک ابررسانه به قدر اسنپفود است. برای کسبوکاری که تجربه پیشین نداشته باشد، ورود به این آرنا از صفر، تنها بار اضافه هزینه و پیچیدگی نی به همراه خواهد داشت. ما به تجربیات سالهای طولانی و تلاشهای پیوسته دست یافتهایم که امروز این کانال را داریم.
در بنیانگذاران بازار سفارش آنلاین غذا در ایران، چند بازیگر فعال است اما اسنپفود با احتمال تسلط بر بیش از ۹۵ درصد سهم بازار، موقعیت مهیمن دارد. این ماستیریت در طول سالها موجی از انتقادات را برانگیخته و نگرانیهایی درباره کمبود حق انتخاب برای رستورانها و مصرفکنندگان ایجاد کرده است. بازیگران بزرگ چون دیجیکالا با سرویس جت نیز تلاشهای فراوانی برای کسب سهم معنادار انجام دادند، اما تاکنون نتوانستهاند جایگاه قابل توجهی در ذهن و رفتار کاربران تثبیت کنند.

در حال حاضر رستورانهای زنجیرهای با استراتژی چندکاناله، سعی در حفظ مشتریان وفادار و پرمصرف از طریق وبسایتهای اختصاصی و برنامههای موبایل مالکیت خود دارند. این پلتفرمها معمولا مزایای منحصر به فردی نظیر برنامههای وفاداریسازی، تخفیفهای شخصیسازیشده، اولویت در تحویل و پشتیبانی اختصاصی را به اعضای باشگاه مشتریان ارائه میدهند که میتواند انگیزه قوی برای تغییر رفتار خرید باشد.
با افزایش تعداد برندهایی که به فروش مستقیم و بیواسطه روی میآورند، به نظر میرسد بازار سفارش آنلاین غذا در افق نهچنداندور دچار تغییرات ساختاری شود. اگرچه هیچ بازیگر منفردی توانسته است جایگاه اسنپفود را به چالش بکشد، اما تجمع بازیگران خرد و متوسط در کنار یکدیگر میتواند به تدریج وابستگی به یک مرکز قدرتمند را کاهش دهد و پلتفرمهای میانی را از شعبه اصلی فروش به همکاری مکمل تبدیل کند. این تکامل میتواند در بلندمدت به رقابتیتر شدن بهایها، ارتقای کیفیت خدمات و افزایش قدرت مذاکره رستورانها بیانجامد.




