تحلیل وضعیت مذاکرات هستهای آیا واشنگتن در برابر تهران کوتاه آمده است؟, در ماههای اخیر، پرسشهای زیادی در مورد تغییر رویه ایالات متحده در قبال جمهوری اسلامی ایران مطرح شده است. بسیاری از ناظران میپرسند که آیا واشنگتن در مواضع خود انعطاف نشان داده یا همچنان بر سیاستهای فشاری اصرار دارد. پاسخ به این سوال نیازمند بررسی دقیق رویدادهای دیپلماتیک، تحریمها و پیامدهای جغرافیاییسیاسی است.
ریشههای تنش و مسیر مذاکرات تنشهای فعلی ریشه در خروج یکجانبه آمریکا از برجام در سال ۲۰۱۸ و بازگرداندن تحریمهای نفتی و بانکی دارد. ایران نیز با کاهش تعهدات هستهای خود پاسخ داد. اگرچه مذاکرات وین برای احیای توافق آغاز شد، اما به بنبست رسید.
برخی تحلیلگران، آزادسازی بخشی از داراییهای مسدود شده ایران در کوریا جنوبی و عراق را نشانهای از انعطاف واشنطن میدانند. از سوی دیگر، تحریمهای جدید بر روی شبکههای نفتی و حملونقل دریایی ایران همچنان تشدید شدهاند. این دو رویه موازی نشان میدهد که استراتژی آمریکا ترکیبی از فشار حداکثری و دیپلماسی کنترل شده است، نه عقبنشینی استراتژیک.
منافع ملی و خطوط قرمز جمهوری اسلامی بر لغو کامل و قابل تأیید تحریمها و تضمینهای اقتصادی اصرار دارد. در مقابل، واشنگتن خواستار محدود کردن برنامه هستهای، موشکی و نفوذ منطقهای تهران است.
تأثیر متغیرهای منطقهای و بینالمللی جنگ در اوکراین، روابط چین-آمریکا و ثبات منطقه خاورمیانه متغیرهای تأثیرگذار بر محاسبات دو طرف هستند. ایران با عضویت در بریکس و تقویت روابط با شرق، گزینههای جایگزین اقتصادی ایجاد کرده که قدرت مذاکرهاش را افزایش داده است. نتیجهگیری مدیریت تنش به جای حل بحران به طور خلاصه، نمیتوان ادعا کرد که آمریکا به طور کامل عقبنشینی کرده است.
واقعیت برقراری یک توازن ترس و مدیریت تنش برای جلوگیری از بیثباتی گستردهتر است. آینده بستگی به اراده سیاسی رهبران، شرایط انتخاباتی در آمریکا و پیشرفتهای فنی هستهای در ایران دارد.
