سلامتی

چرا بیماری‌های قلبی در مردان زودتر از زنان بروز می‌یابد؟ دلایل علمی و راهکارهای پیشگیری

بیماری‌های قلب و عروق همچنان به‌عنوان عامل اصلی مرگ‌ومیر در سطح جهانی و در ایران شناخته می‌شوند. آمارهای رسمی حاکی از آن است که بیش از چهل درصد از فوت‌های رخ‌داده در کشور مستقیماً یا به‌صورت غیرمستقیم ناشی از این عارضه‌هاست، امری که دغدغه‌های جدی را در سطح جامعه پزشکی و سیاست‌گذاری‌های بهداشتی به دنبال داشته است.

تفاوت سنی بروز بیماری در دو جنس

متخصصان قلب و عروق تأکید می‌کنند که شیوع اختلالات قلبی در مردان در سنین کمتر و با فراوانی بالاتر مشاهده می‌شود. میانگین سن بروز سکته قلبی در مردان ایرانی حدود پنجاه و پنج سال برآورد شده، در حالی که این شاخص در زنان به شصت و پنج سال می‌رسد. این فاصله ده‌ساله، نقش تعیین‌کننده جنسیت را در میزان آسیب‌پذیری سیستم قلبی‌عروقی آشکار می‌سازد.

نقش محافظت‌کننده هورمون استروژن

یکی از دلایل اصلی این ناهمگامی، اثر دفاعی هورمون استروژن در بدن زنان پیش از یائسگی است. این هورمون با حفظ انعطاف‌پذیری دیواره‌های عروق و کاهش چسبندگی صفائح و تجمع چرب، مانع از شکل‌گیری پلاک‌های آترواسکلرتیک می‌شود. مردان از چنین مکانیزم حفاظتی هورمونی برخوردار نیستند، بنابراین زودتر دچار تصلب و تنگی عروق می‌گردند.

تأثیر سبک زندگی و عوامل خطر محیطی

علاوه بر عامل بیولوژیکی، الگوهای رفتاری پرخطر در مردان رایج‌تر است. مصرف تنباکو به اشکال سیگار و قلیان، مصرف الکل، بی‌حرکتی بدنی، اضافه‌وزن و چاقی، همچنین استرس‌های مزمن ناشی از محیط کار و جامعه، از جمله عواملی‌اند که فشار مستقیم بر سیستم قلبی‌عروقی وارد کرده و احتمال بروز رویدادهای حاد قلبی را به شدت افزایش می‌دهند.

اهمیت اسکرینینگ دوره‌ای و پیشگیری اولیه

متأسفانه بخش قابل‌توجهی از مردان تنها پس از تجربه یک رویداد قلبی به مراجع درمانی مراجعه می‌کنند. بی‌توجهی به علائم پیش‌رو و عدم انجام بررسی‌های منظم برای کنترل فشار خون، دیابت و پروفایل چربی‌های خون، از عوامل تشدیدکننده این مسئله محسوب می‌شوند. معاینه‌های زودهنگام و اسکرینینگ‌های هدفمند می‌تواند از بروز رویدادهای حاد و عواقب ناگوار جلوگیری کند.

خوشبختانه بخش بزرگی از این شکاف آماری با تدابیر پیشگیرانه قابل کنترل است. اتخاذ سبک زندگی سالم شامل فعالیت بدنی منظم، ترک کامل مصرف دخانیات، مدیریت وزن و مراجعه دوره‌ای به پزشک متخصص، می‌تواند به طور معناداری سلامت قلب را ارتقا دهد و فاصله ابتلا بین دو جنسیت را به شدت کاهش دهد.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا